Doç. Dr. Fatma Ketenci Gencer, doğurganlık çağındaki her 10 kadından birini etkileyebilen Polikistik Over Sendromu (PKOS) hakkında bilinmesi gerekenleri anlattı. Tanı, tedavi ve gebelik üzerindeki etkileri detaylandırdı.
Polikistik Over Sendromu (PKOS), doğurganlık çağındaki kadınlarda yaygın görülen bir hormon bozukluğudur. Yumurtalıklarda küçük kistler, adet düzensizlikleri, aşırı tüylenme, akne ve kısırlık gibi belirtilere yol açabilen sendrom hakkında Doç. Dr. Fatma Ketenci Gencer önemli açıklamalarda bulundu.
Doç. Dr. Fatma Ketenci Gencer, PKOS’un metabolik bir hastalık olduğunu belirtti. Hastalığın temelinde insülin direnci ve artmış androjen (erkeklik hormonu) seviyelerinin yattığını söyledi. Farklı yaş gruplarındaki hastaların farklı şikayetlerle başvurabildiğini aktardı. Adölesan döneminde kıllanma, adet düzensizliği veya kilo artışı ön plandayken, üreme çağındaki kadınlarda kısırlık problemleri daha sık görülüyor. Tanı için Rotherham Kriterleri’nin kullanıldığını ve bu kriterlerden ikisinin varlığında teşhis konulabildiğini ifade etti.
Sendromun kesin bir tedavisi bulunmadığını, tedavi sürecinin kişiye özel ve şikayetlere yönelik planlandığını vurgulayan Gencer, özellikle insülin direncinin yönetilmesinin önemine dikkat çekti. İnsülin direncinin ilerleyen dönemlerde diyabet ve gebeliğe bağlı şeker veya hipertansiyon riskini artırdığını belirtti. Bu riskleri azaltmak için kilo verme, yaşam tarzı değişiklikleri ve Akdeniz diyeti gibi beslenme düzenlemeleri ile insülin hassasiyetini artıran medikal tedavilerin uygulanabildiğini söyledi.
Doç. Dr. Ketenci Gencer, PKOS hastalarının kesinlikle çocuk sahibi olamayacağı yönündeki algının doğru olmadığını dile getirdi. Yumurtlamayı baskılayan insülin direncinin veya diğer faktörlerin aşılabildiğinde, yaşam tarzı değişiklikleri veya insülin hassasiyetini artıran ilaçlarla yumurtlamanın sağlanabileceğini belirtti. Bu durumda hastaların doğal yollarla gebe kalabileceğini, yumurta çatlatma tedavileri veya tüp bebek gibi yöntemlerin de başarıyla kullanılabildiğini aktardı. Tüp bebek tedavisinde PKOS hastalarının gebe kalma şansının diğer hasta gruplarına göre daha yüksek olduğunu ekledi.
Sendromun Türkiye’de ve dünyada yaklaşık her 10 kadından birini (yüzde 10-13 oranında) etkilediğini belirten Gencer, düzenli kadın doğum muayenelerinin önemini vurguladı. Özellikle 45-50 yaş civarında görülen anormal ve yoğun adet kanamalarının göz ardı edilmemesi gerektiğini söyledi. Ayrıca, östrojen fazlalığı nedeniyle rahim iç duvarı kanseri ve meme kanseri riskinde bir miktar artış olabileceği için bu hastaların yakın takibinin kritik olduğunu ifade etti. Meme kanseri taramalarına erken başlanabileceğini ve kadınların kendi kendine meme muayenelerini yapmaları gerektiğini hatırlattı.
Kilo vermenin, bazı hastalarda tek başına yumurtlamayı geri getirebileceğini ve spontane gebeliği sağlayabileceğini belirten Gencer, PKOS hastalarının farkındalığının yüksek olması, gerekli takipleri yaptırması ve ailesinde diyabet, hipertansiyon gibi hastalıklar bulunanların daha temkinli davranması gerektiğini vurguladı. İnfertilite tedavisinde tüp bebek yönteminin en son basamak olduğunu ve bu yöntemde en çok fayda sağlayan grubun PKOS hastaları olduğunu yineledi.
Yorum Yap